API nedir, ne işe yarar? API türleri nelerdir?

API terimi, günümüzde yalnızca Uygulama Programlama Arayüzü olarak tanımlandığında API nedir sorsuna tam bir yanıt bulmuş sayılmayız. En kısa tanımıyla, bir yazılım ürünü ile diğeri arasında veri aktarımını sağlayan bir dizi programlama kodudu olan  API ( Application Programming Interface / Uygulama Programlama Arayüzü ), aynı zamanda birçok yazılım türünü ve hatta donanım arayüzlerini de tanımlamaktadır.

API uygulanmış yazılımın ayrıcalıklı noktaları:

  • Arka tarafta neler döndüğü ile ilgili bir fikre ihtiyaç duyma zorunluluğu olmaması.
  • Tüm karmaşıklığı sorunsuz saklayabilme kapasitesi.
  • Mekanizma yapısını, belirlenen prensiplere uyarak olabildiğince düzenli ve temiz bir hale getirmesi.

API'nin türleri nelerdir?


  • Public API / Open API

Herhangi bir üçüncü taraf geliştiricinin kullanımı için tasarlanan, minimum kısıtlama ile kullanıma açık programlama koduna  Public API veya  Open API  denir. Kayıt; API anahtarı ya da  OAuth kullanımı ile işlemlere erişilebilir veya sağlayıcının isteğine bağlı olarak erişim tamamen açık olabilir.


Hava durumu, borsa bilgileri gibi halka açık bilgilerin dağıtımı örnek olarak verilebilir.

  • Private API / Internal API

Şirket/proje içerisindeki kullanımlar için tasarlanan Private API,  yanlızca ilgili dahili sistemler tarafından kullanılır. Bu özelliği de Public API'den onu ayıran en belirgin özeliktir.


Kullanım alanları: Şirket içerisindeki verimli üretkenlik, hizmetlerin yeniden kullanımı, farklı platform entegresyonu gibi işlemlerde farklı geliştirme ekipleri tarafından kullanılır.

Private API türünde herhangi bir şirketin, kendi iç sisteminde kullandığı bir yapı örnek verilebilir. PlusClouds örneğinde ise aynı API'ler; crm, account, panel gibi yerlerde bilgileri göstermek ve işlemek için kullanılır.


  • Partner API

Stratejik iş ortaklarına verilen veya bu ortaklar tarafından sunulan türe Partner API denir. Bu API'ler herkese açık değildir ve erişim için  özel yetki gerektirir. Daha ayrıntılı ifade ile bu tür,  Public API kadar yüksek erişilebilirliğe sahip değilken Private API kadar da erişilemez değildir.

Entegre olduğu firmalarla yaptığı API paylaşımı yönünden internet siteleri, Partner API türe uygun bir örnek olarak verilebilir.


  • Composite API

Tek bir noktada, birden çok hizmetin veya verinin birleştirdiği tür olan  Composite API, herhangi bir API oluşturma aracının düzenleme yetenekleri kullanılarak oluştururlar. Bu türde diğer API'lere erişime yetkisi tek bir API üzerinden verilir.

Partner API'de olduğu gibi, Composite API  türünde de alışveriş siteleri uygun bir örnek olarak verilebilir. Kargo firması, banka gibi entegrasyonların erişim yetkilerini sadece ilgili alışveriş sitesine verdiği API üzerinden gerçekleştirir.